جراحی قلب باز یکی از عملهای مهم و سنگین است که مراقبت صحیح پس از آن، نقش کلیدی در بهبود سریعتر بیمار و پیشگیری از عوارض دارد. در ادامه به مهمترین مراقبتها بعد از ترخیص از بیمارستان اشاره میکنیم:
۱. مصرف دارو
داروهای تجویز شده توسط پزشک باید دقیق و منظم مصرف شوند. تغییر یا قطع دارو تنها با نظر پزشک امکانپذیر است، چرا که مصرف نادرست میتواند روند بهبودی را مختل کند.
۲. پیگیریهای پزشکی
تاریخ اولین مراجعه به مطب یا کلینیک در هنگام ترخیص اعلام میشود. حضور در این ویزیتها برای بررسی وضعیت قلب، زخمها و داروها ضروری است.
۳. مراقبت از زخم قفسه سینه
زخم نیازی به پانسمان مداوم یا شستوشو با مواد ضدعفونیکننده ندارد. استحمام یک روز در میان با آب ولرم توصیه میشود. همچنین تا شش هفته باید از بلند کردن اجسام سنگین یا حرکات ناگهانی پرهیز کرد.
۴. مراقبت از زخم پا
در صورت برداشت رگ از پا، احتمال ورم وجود دارد که طبیعی است. قرار دادن پا در سطحی بالاتر هنگام استراحت و استفاده از جوراب واریس در صورت نیاز، به کاهش ورم کمک میکند.
۵. فعالیت و استراحت
در سه تا چهار هفته اول، استراحت در منزل ضروری است. پس از آن بیمار میتواند به تدریج پیادهروی سبک را آغاز کند. فعالیتهای روزمره مانند کارهای سبک خانه پس از ۶ هفته بلامانع است.
۶. درد و بیحسی
درد، سوزش یا بیحسی در محل عمل و اطراف قفسه سینه طبیعی است و به مرور کاهش مییابد. در صورت درد شدید یا ترشح از محل زخم باید سریعاً به پزشک مراجعه شود.
۷. خواب و وضعیت روحی
بیخوابی، بیحوصلگی و تغییرات خلقی ممکن است در هفتههای اول رخ دهد. رعایت استراحت کافی، پیادهروی ملایم و محیط آرام به کاهش این علائم کمک میکند.
۸. بازتوانی و تمرینات تنفسی
تمرینات فیزیوتراپی ریه و استفاده از اسپیرومتر توصیه میشود تا تنفس تقویت و ترشحات ریوی تخلیه شوند. ترک سیگار و مواد دخانی برای همیشه ضروری است.
۹. فعالیتهای جنسی
معمولاً پس از ۴ تا ۶ هفته، در صورت نبود درد قفسه سینه و بهبودی زخمها، امکان برقراری رابطه جنسی وجود دارد. باید از وضعیتهایی که فشار زیادی بر قفسه سینه وارد میکنند پرهیز شود.
۱۰. رژیم غذایی
بیمار باید رژیم غذایی کمنمک، کمچربی و با قند کنترلشده را رعایت کند. مصرف میوه، سبزیجات تازه و منابع پروتئین کمچرب توصیه میشود.
۱۱. مصرف وارفارین و آزمایشهای خونی
برخی بیماران نیازمند مصرف وارفارین هستند. آزمایشهای PT و INR باید طبق دستور پزشک انجام شوند تا اثر دارو کنترل شود. همچنین مصرف برخی سبزیجات سبز پررنگ باید محدود گردد.
۱۲. هشدارهای مهم
در صورت مشاهده علائمی مانند تنگی نفس ناگهانی، تپش قلب شدید، خونریزی غیرطبیعی، تب بالای ۳۸.۵ درجه یا ترشح غیرعادی از زخمها، باید سریعاً به پزشک یا اورژانس مراجعه شود.